Vòng người ở Cẩm Thịnh: nhìn vào những người quanh ông, thay vì người ngồi giữa

Chuyên mục này rút lại các chương của sách Chân đất giữa đám đông. Sách là bản thảo, hồ sơ đóng ngày 26/09/2026. Xem giới hạn của sách.

Một vòng người, không phải một khối

Trưa 17/5/2024, trên bãi đất trống ở xã Cẩm Thịnh, huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh, ông dừng chân nghỉ giữa hành trình từ Bắc trở vào Nam. Theo VnExpress, hàng trăm người vây quanh nghe ông trò chuyện, trong đó có một số đàn ông mặc trang phục giống người tu hành. Sách mở đầu bằng cảnh ấy, nhưng ở chương này đổi chỗ đứng: thay vì nhìn người ngồi giữa, hãy nhìn vòng người quanh ông. Lớp trong ngồi xổm, lớp giữa đứng, lớp ngoài giơ điện thoại qua đầu người phía trước.

Theo sách, vòng người ấy không đồng nhất: có người địa phương hiếu kỳ nghe tin “ông sư trên mạng” đi qua thì ra xem; có Phật tử chắp tay từ xa; có người đã bỏ nhà đi theo đoàn nhiều ngày; có người tự khoác y giống ông rồi nhập vào đoàn; có các youtuber, tiktoker với gậy quay và micro không dây; và có người chỉ dừng xe máy, đứng nhìn một lúc rồi đi. Mỗi nhóm mang đến bãi đất một nhu cầu khác nhau, và người ngồi giữa không phục vụ nhu cầu nào trong số đó.

Điều ông nói về chính mình

Ông trả lời phóng viên như trả lời mọi người: xưng “con”. Theo VnExpress, ông cho hay mình không phải tu sĩ Phật giáo, không tu tập và không là nhân sự của bất cứ ngôi chùa, cơ sở tự viện nào của Giáo hội Phật giáo Việt Nam; những năm qua ông chỉ nghe lời giảng của Đức Phật và tập học tu hạnh đầu đà. Ông kể trước đây từng có thời gian ngắn tu tập tại một ngôi chùa, được đặt pháp danh Thích Minh Tuệ, rồi “cảm thấy không còn duyên ở chùa” nên ra ngoài và vẫn giữ pháp danh ấy.

Bài báo còn ghi cách sống ông kể lại, ngắn hơn bất kỳ lời định danh nào: mỗi ngày chỉ ăn một bữa; không nhận tiền cúng dường; quần áo may lại từ những tấm vải tự nhặt bên đường hoặc trong thùng rác (ai cố tình vứt cho thì ông không nhận). Từ năm 2020 ông bộ hành tuyệt đối, chỉ đi thuyền hoặc đò khi qua sông. Ông đã đặt chân tới gần như khắp đất nước, chỉ còn ba tỉnh Tây Ninh, Trà Vinh, Bến Tre chưa tới. Về mục đích, ông nói: “Hành trình của con là muốn bộ hành trọn đời. Mục đích không nhằm truyền tải điều gì, bởi mọi điều trong Phật pháp đã có Đức Phật Thích Ca Mâu Ni dạy rồi. Con chỉ muốn thực hành những lời dạy của đức Phật, nhằm giúp hoàn thiện bản thân. Lúc đi bộ con luôn ước nguyện cho mọi người khi nào cũng được hạnh phúc, sống vui vẻ với gia đình.”

Điều ông nói về những người đi theo

Theo VnExpress, có nhiều người mang áo giống nhà sư đi theo; ông nói họ không phải đệ tử của mình, nhưng nếu ai muốn đi cùng thì cũng không cản. Thỉnh thoảng nghỉ ngơi trò chuyện, ông luôn khuyên họ nhớ xin phép gia đình, và nếu khi nào cảm thấy không muốn tiếp tục thì có thể trở về nhà.

Ông cũng nói rõ về tiền và tờ rơi: “Còn nếu ai đó phát tờ rơi hay nhận tiền bạc rồi nói con chung với họ là không đúng. Đồ đạc con tự mang, không cần những người đi cùng bảo vệ hay nhận tiền thay. Họ nhận thì họ tự chịu, ai làm tự nhận lấy hậu quả và bị xử lý.”

Về đám đông quay phim, ông nói nếu mọi người đi theo mình để tập bộ hành, rèn luyện sức khỏe, bước thẳng hàng, giữ yên lặng trật tự thì tốt; còn tập trung chen nhau xô đẩy để ghi hình, phát trực tiếp, la ó lộn xộn thì không nên, vì việc tạo ra ồn ào gây khó chịu cho những người xung quanh. (Bản VnExpress thuật câu này ở dạng gián tiếp, không phải câu trích nguyên văn.)

Lời của ông không làm vòng người thưa đi

Theo sách, lời ông không làm vòng người thưa đi, cũng không làm cuộc tranh luận trên mạng dịu xuống. Sau buổi trưa Cẩm Thịnh, các đoạn cắt từ những cuộc hỏi chuyện lan khắp các nền tảng, nhiều đoạn được đăng lại với tiêu đề mới, nhạc nền mới, giọng đọc mới. Người xem nghe ông nói, bằng chính giọng ông, rằng ông không phải tu sĩ, không phải thầy của ai; bên dưới nhiều video ấy, các dòng bình luận bày tỏ sự ngưỡng mộ nối nhau dài xuống, và phần lớn vẫn gọi ông là thầy.

Điều chưa biết

• Câu của ông trong video được VnExpress dẫn tối 16/5 (“Con chỉ đơn giản là học tập theo Phật, không muốn mượn hình ảnh của các tỳ kheo, nhà sư để mọi người nói đi lừa đảo, lấy tiền bạc hay làm những điều sai trái”) có trong sách nhưng trang chưa đọc được bài gốc; ghi ở đây là lời thuật của sách.
• Con số “hàng trăm người” được VnExpress và Người Lao Động ghi; không ai đếm chính xác.
• Đọc thêm Người đi theo và nền kinh tế chú ý.