Chương 2 · Đầu năm — 6/2024
Hiện tượng 2024
Đầu năm 2024, hành trình bộ hành lần thứ tư khởi đầu không khác gì ba lần trước — lặng lẽ, một mình, không thông báo. Những tuần đầu, các video về ông chỉ xuất hiện rải rác trên mạng xã hội, chưa ai để tâm. Nhưng khoảng tháng 4–5, một cộng hưởng bất ngờ xảy ra: hình ảnh một người đầu trần chân đất, xưng "con" với tất cả mọi người, từ chối mọi tiền bạc và danh xưng, chạm đúng vào một khao khát tập thể của không gian mạng vốn bão hòa bởi sự phô diễn. Thuật toán làm phần còn lại — các video về ông đạt hàng trăm triệu lượt xem chỉ trong vài tuần.
Đám đông phình to theo cấp số nhân trên đường về: từ vài chục người đi cùng từng đoạn, đến hàng nghìn người, đến mức việc di chuyển bình thường gần như không thể. Hàng trăm kênh quay phim bám theo suốt ngày đêm — trái với mọi nguyện vọng được yên tĩnh mà ông nhiều lần bày tỏ. Hệ quả nghiêm trọng nhất: một người trong đoàn người đi theo tử vong vì sốc nhiệt, nhắc nhở nghiệt ngã về cái giá của việc đi theo một người tu khổ hạnh mà không có sự chuẩn bị.
Ngày 3/6/2024, giữa tình trạng mất kiểm soát về an toàn giao thông và trật tự công cộng, ông tự nguyện dừng bộ hành — quyết định được Ban Tôn giáo Chính phủ xác nhận cùng ngày Giáo hội Phật giáo Việt Nam ra thông báo khẳng định ông không phải tu sĩ thuộc Giáo hội, khớp với chính lời tự nhận của ông là "công dân đang tập học theo lời Phật dạy". Sáu tháng biến động khép lại với một di sản kép: hình ảnh về một pháp hành thanh tịnh giữa đời sống hiện đại, và đồng thời, một cơn bão tin giả, kênh mạo danh mà nhiều hồ sơ đính chính của trang này vẫn đang tiếp tục xử lý cho đến hôm nay.
Các mốc đã kiểm chứng trong chương này
-
Tháng 5 — 6/2024 — Dọc quốc lộ 1, nhiều tỉnh thành
Hành trình lần thứ tư trở thành hiện tượng mạng xã hội
Hàng nghìn người tụ tập đi theo; YouTuber, TikToker đeo bám; xảy ra trường hợp tử vong do sốc nhiệt trong đoàn người đi theo.
-
Đầu năm 2024 — Từ Khánh Hòa hướng ra Bắc
Những tuần đầu im lặng của hành trình thứ tư
Hành trình thứ tư khởi đầu như ba lần trước — lặng lẽ — trước khi những video đầu tiên thay đổi tất cả.
-
Khoảng tháng 4 — 5/2024 — Các tỉnh miền núi phía Bắc
Chạm miền biên giới phía Bắc và vòng quay trở lại
Đoạn đường phía Bắc của hành trình thứ tư — nơi đám đông bắt đầu phình to trên đường quay về.
-
Tháng 5/2024 — Dọc hành trình đoạn miền Trung
Những người đồng tu đầu tiên xuất hiện bên đường
Giữa đám đông hiếu kỳ, một nhóm nhỏ cạo đầu, đắp y, ôm bát xin đi cùng — khởi đầu của 'tăng đoàn' tự phát quanh ông.
-
Từ khoảng tháng 4/2024, tăng mạnh đến đầu tháng 6/2024 — Dọc các tuyến đường đoàn đi qua
Hiện tượng livestream: những kênh nội dung mọc lên quanh đoàn bộ hành
Song song với sự chú ý ngày càng lớn của công chúng, một hiện tượng kinh tế truyền thông riêng biệt hình thành: hàng loạt kênh mạng xã hội, tài khoản livestream mọc lên để khai thác lượng người xem khổng lồ xoay quanh hành trình — tạo ra cả giá trị thông tin lẫn những hệ lụy mà chính đoàn không mong muốn.
-
Cao điểm tháng 5 — đầu tháng 6/2024 — Nhiều tỉnh dọc quốc lộ đoàn đi qua
Bài toán an toàn khi đám đông tăng vọt: chính quyền địa phương và cộng đồng cùng ứng phó
Khi lượng người đi theo tăng từ vài chục lên hàng nghìn chỉ trong vài tuần, một vấn đề thực tế nổi lên không liên quan trực tiếp đến tôn giáo: an toàn giao thông và trật tự công cộng trên các tuyến quốc lộ đông đúc. Chính quyền địa phương, công an giao thông và chính cộng đồng người đi theo đã phải cùng nhau ứng phó với bài toán hậu cần chưa từng có tiền lệ.
-
Đêm 2 rạng 3/6/2024 — Thừa Thiên Huế
Đêm rời Huế: cuộc rút lui trong lặng lẽ
Trong đêm, ông và các đồng tu rời khỏi nơi dừng chân ở Huế; sáng hôm sau, các thông báo chính thức xác nhận việc dừng bộ hành.
-
03/06/2024 — Thừa Thiên Huế
Tự nguyện dừng bộ hành; GHPGVN khẳng định ông không phải tu sĩ thuộc Giáo hội
Ban Tôn giáo Chính phủ thông báo ông tự nguyện dừng bộ hành; GHPGVN ra thông báo về danh tính tu hành của ông.
-
Giữa tháng 6/2024 — Gia Lai
Xuất hiện trở lại: các cuộc phỏng vấn hiếm hoi giữa tháng 6/2024
Sau hơn một tuần vắng bóng, ông xuất hiện trong vài cuộc gặp báo chí được ghi hình — xác nhận trực tiếp sự bình an và các quyết định của mình.